MWW, pl. Strzegomski 2a, 53-681 Wrocław
Tel. 71 356 42 57, mww@muzeumwspolczesne.pl
Pon. 10.00-18.00, Wt. zamknięte, Śr.-Nd. 12.00-20.00
więcej
Sprawozdanie Dyrektora Muzeum Współczesnego Wrocław z działalności Muzeum w latach 2011–2016 Komunikat

Sprawozdanie Dyrektora Muzeum Współczesnego Wrocław z działalności Muzeum w latach 2011–2016 przedstawione Radzie Muzeum podczas dorocznego posiedzenia Rady w dniu 29 października 2016
 
Drogie Członkinie i Drodzy Członkowie Rady Muzeum Współczesnego Wrocław
 
Obecny skład Rady Muzeum został powołany decyzją Prezydenta Wrocławia w dniu 23 lipca 2014 roku na czteroletnią kadencję. Jesteśmy zatem na półmetku działalności Rady bieżącej kadencji, a zarazem przed kluczowymi dla przyszłości instytucji decyzjami Organizatora dotyczącymi powołania dyrektora muzeum na kadencję zaczynającą się 1 stycznia 2017. Z tej okazji chciałabym krótko podsumować okres działalności muzeum do którego na swoich czterech posiedzeniach (w tym jednym nadzwyczajnym) odnosiła się Rada Muzeum. Na żadnym z tych posiedzeń, poza zebraniem inaugurującym działalność Rady, pomimo wysyłanych na czas zaproszeń i uzgodnień terminów nie byli obecni przedstawiciele Prezydenta w Radzie (dr Jerzy Ilkosz, pan Jerzy Skoczylas i pan dyrektor Jarosław Broda).
 
Chciałabym ten okres krótko podsumować, zaczynając od „muzeum w liczbach”.
 
Muzeum Współczesne Wrocław w latach 2011–2015 zorganizowało 105 wystaw w budynku muzeum we Wrocławiu, które zwiedziło 127 510 widzów oraz współorganizowało 2 wystawy wrocławskich artystów poza Wrocławiem – w BWA Arsenał w Białymstoku i w MOCAK-u w Krakowie. W roku 2016 (dane od stycznia do końca września) zorganizowaliśmy 17 wystaw, na których mieliśmy we Wrocławiu ponad 30 000 zwiedzających (dla porównania frekwencja w muzeum w 2015 roku wyniosła 35 000 osób i miała stałą tendencję rosnącą od 2011 roku). Poza Wrocławiem podróżowała wystawa „Dzikie Pola. Historia awangardowego Wrocławia” (dotychczas zwiedziło ją około 33 000 widzów, brak jeszcze danych z Budapesztu) oraz trwają jeszcze dwie mniejsze wystawy – „jet lag” w Galerii Platán w Budapeszcie i „Senność w ciągu dnia” w Galerii Instytutu Polskiego w Düsseldorfie , z których także nie mamy jeszcze danych o frekwencji.
 
W zajęciach edukacyjnych (dane z lat 2012–2015), organizowanych przez muzeum wzięło udział 26 372 uczestników (brak danych za 4 miesiące 2011 roku). W 2016 do końca września było 2080 uczestników. Frekwencja na zajęciach edukacyjnych jest mniej więcej stała i wynosi rocznie około 6500 osób. Edukację w muzeum prowadzi jeden pracownik etatowy – kuratorka edukacji, jeden stały współpracownik – artystka Patrycja Mastej oraz zatrudniani dodatkowo do konkretnych programów instruktorzy.
 
W programie debat wzięło udział w latach 2012–2015 7496 uczestników. W 2015 roku przeciętna frekwencja na debatach wynosiła 35 osób (dla porównania w 2012 – 26 osób). Popularność debat wykazuje stałą tendencję rosnącą od 2012 roku. W 2016 roku od stycznia do września w programie społecznym muzeum wzięło już udział 1623 uczestników. Program debat prowadzi w muzeum jeden etatowy pracownik – kurator programu społecznego.
 
W latach 2011–2015 Muzeum pozyskało na podstawie zakupów oraz incydentalnych darów 214 dzieł sztuki 79 artystów z Polski i ze świata, w tym 23 artystów ze środowiska wrocławskiego, 24 innych artystów polskich, 32 artystów zagranicznych o wartości księgowej 6 260 264,25 złotych.
 
Ponadto Muzeum obecnie posiada 1294 jednostki archiwalne związane ze sztuką Wrocławia, z wyjątkiem archiwum fotograficznego wybitnej fotografki Elżbiety Tejchman, które muzeum otrzymało w darze. Liczba archiwaliów może się jeszcze zwiększyć, gdyż trwa obecnie w muzeum profesjonalna archiwizacja, która często prowadzi do dodatkowego wyodrębnienia poszczególnych archiwaliów z większych zespołów. Szybki przyrost kolekcji muzeum zawdzięczało uczestnictwie w programie MKiDN „Narodowe kolekcje sztuki”, związanym z coroczną dotacją ministerstwa, do której Organizator (Gmina Wrocław) wnosił w latach 2014 i 2015 15% wkładu własnego.
 
Muzeum zakończyło prace nad wdrożeniem inwentarza elektronicznego. Wprowadziło do niego kolekcję dzieł sztuki, wydrukowało inwentarz kolekcji w wersji papierowej, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz udostępniło swoją kolekcję w internecie pod adresem muzeumwirtualne.pl. Trwają prace nad opracowaniem większych i bardziej skomplikowanych zbiorów archiwalnych. Inwentaryzacją zbiorów w muzeum zajmują się dwie osoby – główny inwentaryzator oraz kierownik magazynu dzieł sztuki pod nadzorem merytorycznym kuratora kolekcji – dr Sylwii Serafinowicz oraz przy współpracy konserwatora MWW. Muzeum opiekuje się także depozytem Dolnośląskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, obejmującym 502 dzieła sztuki 142 artystów oraz 994 jednostki archiwalne. Stany ilościowe są podawane na koniec 2015 roku. W latach 2011–2016 muzeum wypożyczyło z kolekcji MWW: 592 dzieła oraz z kolekcji DTZSP: 353 dzieła – łącznie: 945 dzieł sztuki oraz udzieliło bezpłatnych licencji do publikacji wizerunków 143 dzieł sztuki i archiwaliów z kolekcji własnej oraz 31 z kolekcji DTZSP. Przeprowadziliśmy też konserwacje obiektów z naszych zbiorów, włącznie z depozytem DTZSP. Szczegółowy raport przedstawia sprawozdanie Konserwatora MWW.
 
W latach 2011–2016 Muzeum było wydawcą lub współwydawcą 26 publikacji zwartych (katalogów i książek), 14 tzw. jednodniówek oraz jednego przewodnika po wystawie (dotyczy wystawy kolekcji MWW w 2016 roku).
W 2011 muzeum otworzyło swoje podwoje dla publiczności zatrudniając 5 osób włącznie z dyrektorem. Obecnie schemat organizacyjny muzeum obejmuje 19 etatów. Outsourcingowane są następujące usługi: opiekunowie ekspozycji, podtrzymanie infrastruktury sieciowej, opieka BHP, usługi prawne.
 
Istotne elementy programu muzeum w latach 2011-2016
 
Muzeum od pierwszej swojej wystawy było nastawione na pracę z kulturowym otoczeniem i dziedzictwem Wrocławia i Dolnego Śląska zarówno w tematyce debat, zajęć edukacyjnych jak i wystaw. Przede wszystkim podjęliśmy badania nad historią awangardy wrocławskiej. Zaledwie po kilku miesiącach od otwarcia muzeum, jeszcze w 2011 roku otworzyliśmy dużą przekrojową wystawę pt. „WroConcret. Historia wrocławskiego tekstu wizualnego”. W tej serii kolejno prezentowane były wystawy: „Gdzie jest Permafo?” (2012), „Magazyn Luxus” (2013), „Awangarda nie biła braw. Romuald Kutera/Galeria Sztuki Najnowszej” (2014) oraz mniejsze, jak pionierska wystawa Jadwigi Grabowskiej-Hawrylak „Ponad dachami Wrocławia” (2012), „Stanisław Dróżdż. Pomysły” (2014), „Wacław Ropiecki – archipelag podróżującej galerii” (2014). Każdej z tych wystaw towarzyszył obszerny katalog o charakterze naukowym. Podsumowaniem i rozszerzeniem tego cyklu stała się wystawa „Dzikie pola. Historia awangardowego Wrocławia”, gromadząca ponad 800 eksponatów z zakresu sztuk wizualnych, projektowania użytkowego, architektury, teatru, filmu i muzyki. Wystawa w latach 2015–2016 podróżowała do Zachęty Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie, Kunsthalle Koszyce, Kunstmuseum Bochum, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Zagrzebiu i Muzeum Ludwiga w Budapeszcie. Towarzyszył jej przewodnik o objętości 354 stron, wydany w języku polskim, angielskim i niemieckim. Dodatkowo MSU w Zagrzebiu i Muzeum Ludwiga w Budapeszcie wydały skrót przewodnika w rodzimych językach w postaci folderu. Wszędzie wystawa cieszyła się ogromnym zainteresowaniem publiczności i mediów, co potwierdza raport z obecności Muzeum w mediach przygotowany przez rzecznika prasowego Muzeum. Trasa wystawy została wybrana nieprzypadkowo, gdyż podążaliśmy szlakiem, który przetarli wrocławscy artyści w latach 60. i 70. ubiegłego wieku. Już w 2017 roku planowane są dalsze projekty tego rodzaju, jak wystawa pod roboczym tytułem „Wrocław-Gdańsk. Lata 90.”, czy historia wrocławskiej galerii „Zakład nad Fosą”, aktywnej w latach stanu wojennego. Muzeum ma jeszcze tutaj wiele tematów do opracowania.
Drugim ważnym wątkiem w działalności muzeum była współpraca z krajami sąsiedzkimi z Europy Środkowej, z którymi Wrocław utrzymywał tradycyjnie dobre stosunki i miał historyczne kontakty. Muzeum przybliżało widzom twórczość wybitnych artystów czeskich (Jiříego Kovandy i Evy Kotátkovej – 2013), konceptualizmu słowackiego („Miękkie kody” – 2015) i chorwackiego („Nowa sztuka dla nowego społeczeństwa” wraz wystawą indywidualną Vlado Martka – „Granice języka” – 2015). W tej dziedzinie nawiązane kontakty powinny jeszcze zaowocować większą wystawą czeską oraz wystawą historycznej grupy z Pecs, bliskiej wrocławskim artystom, a ważnej dla węgierskiej sztuki. MWW ma szanse wyspecjalizować się w sztuce Europy Środkowo-Wschodniej, gdyż każdy projekt przynosi nowe kontakty i powiększa naszą wiedzę.
 
Muzeum nie zaniedbywało także atrakcyjnych wystaw wielkich artystów współczesnych polskich oraz zagranicznych. W tej grupie znajdują się m.in. wystawy Pawła Althamera, Yinki Shonibare MBE, Laurany Toledo i Dr. Lakry, czy nadchodząca wystawa Tony’ego Cragga.
 
Do kulturowej tożsamości miejsca odnosiły się wystawy „Domy srebrne jak namioty” 2014, „Niemcy nie przyszli” na przełomie 2014 i 2015 roku czy „Vot ken you mach? Współczesne tożsamości żydowskie w Europie” (2015).
Biorąc pod uwagę, że zorganizowaliśmy 112 wystaw w budynku muzeum, ten przegląd mogłabym jeszcze kontynuować. Chciałabym się jednak jeszcze tylko odnieść do kwestii wystawiania młodszych generacji wrocławskich artystów w muzeum. Muzeum samodzielnie przygotowywało takie wystawy incydentalnie w przypadkach przeoczenia jakiegoś – naszym zdaniem – ważnego projektu artystycznego przez inne wrocławskie instytucje (wystawa Piotra Skiby – 2013, czy Piotra Blajerskiego – 2014). Jednakże młodsi artyści wrocławscy byli obecni w muzeum na corocznych wystawach nabytków DTZSP, a studenci w projekcie Woliery, trwającym od 2011 do 2014 roku (10 edycji), zaś fotografowie na wystawach fotograficznych naszych lub organizowanych w muzeum przez TIFF Festival, ZPAF czy różne wrocławskie szkoły fotograficzne. Warto zaznaczyć, ze lista wrocławskich instytucji, szkół, galerii, stowarzyszeń i fundacji, z którymi muzeum przez te lata współpracowało jest bardzo długa. Biorąc pod uwagę zakresy programowe i działalność innych wrocławskich instytucji sztuki, muzeum widzi swoją rolę przede wszystkim w promowaniu wrocławskich artystów poza Wrocławiem, ze względu na liczne kontakty międzynarodowe, wynikające z pracy nad międzynarodową kolekcją sztuki współczesnej.
 
Muzeum spełniało swoje statutowe obowiązki także poprzez urządzenie stałych ekspozycji z własnej kolekcji. 23 lipca 2013 roku otworzyliśmy „Archiwum Jerzego Ludwińskiego”, autora pionierskiej w skali światowej koncepcji „Muzeum Sztuki Aktualnej we Wrocławiu” (1966), krytyka i wizjonera, którego dorobek twórczy stał się inspiracją dla programu Muzeum Współczesnego Wrocław. Od 23 maja 2014 jest także czynna Woliera Stanisława Dróżdża. Wybitny artysta awangardowy, powszechnie kojarzony z Wrocławiem, nie miał wcześniej stałej reprezentacji w wystawach kolekcji miejskich instytucji. W związku z otwarciem stałej wystawy kolekcji, na podstawie art. 6 ust. 3 i 4 „Ustawy o muzeach” muzeum dwukrotnie występowało z pismem do Organizatora (9 kwietnia 2014 – L.Dz. 32/2014; 28 stycznia 2015 – L.Dz. 6/2015) o zmianę statusu z „muzeum w organizacji” na „muzeum”. Na żadne z tych pism muzeum nie otrzymało odpowiedzi. Występowaliśmy również o wprowadzenie do statutu muzeum zapisów dotyczących „Kolegium ds. zakupów kolekcji” na podstawie art. 12 ust. 2 „Ustawy o muzeach” (w piśmie z 28 stycznia 2015). W związku z brakiem odpowiedzi ze strony Organizatora 24 listopada 2014 roku powołałam Zarządzeniem Nr 1/11/2014 „Komisję ds. zakupów dzieł sztuki do kolekcji MWW”, w skład której weszła kuratorka kolekcji MWW, kuratorka wystaw MWW oraz główny inwentaryzator Muzeum. Moje zarządzenie sformalizowało i usankcjonowało stan faktyczny, który miał miejsce od momentu utworzenia w muzeum stanowiska kuratora kolekcji.
 
Na zakończenie pragnę przytoczyć opinię ze strony wrocławskiego filozofa, który odwiedził nas podczas obchodów piątych urodzin muzeum 2 września 2016 roku. Obserwując tłum gości bawiących się na dachu muzeum z nieukrywanym podziwem stwierdził, że Muzeum Współczesne Wrocław jest wyjątkową instytucją inkluzywną, która swoją działalnością łączy różnorodne środowiska Wrocławia. Urodziny te świętowało z nami wówczas 1500 osób, a na towarzyszącym kiermaszu sprzedano ponad 400 wydawnictw muzeum.
 
Na koniec chciałabym przekazać wyrazy mojej najgłębszej wdzięczności wszystkim członkom Rady Muzeum Współczesnego Wrocław, którzy angażowali się w rozwój naszej instytucji.
 
Dorota Monkiewicz, p.o. dyrektora Muzeum Współczesnego Wrocław
 
Wrocław, 29 października 2016
 
 

Dodano: 7.11.16 Udostęnij: Facebook, Twitter
Zamknij
Ta strona używa plików cookie. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie plików cookie zgodnie z ustawieniami przeglądarki. Dowiedz się więcej Zamknij