HONZA ZAMOJSKI. PRZYGODY CZŁOWIEKA WIDZĄCEGO

25.09.2026 - 29.03.2027
0 poziom
[ POZIOM 0 MWW | WERNISAŻ 25.09 | 19:00 ]

Rysunki Honzy Zamojskiego są charakterystycznymi kompozycjami zbudowanymi z linii, figur geometrycznych, prostych symboli graficznych i liter. Przypominają minimalistyczne znaki, które w zasadzie powinny cechować się absolutną jednoznacznością, a jednak te piktogramy komunikują o wiele bardziej złożone treści. Zamojski tworzy z tych elementów rozbudowane układy narracyjne, co dobrze widać na przykładzie jego książki O Człowieku, który chciał objąć cały Świat (Wydawnictwo Ossolineum, 2026), będącej nietypowym leksykonem. Każdemu z osiemdziesięciu jeden haseł – dotyczących głównie zagadnień związanych ze sposobami postrzegania i organizowania sobie świata, a także z projektowaniem graficznym – towarzyszy właśnie rysunek. Nie tylko opisy, ale też poszczególne prace wzajemnie się naświetlają, czego efektem jest bogaty splot kształtów, myśli, skojarzeń. To znakowy kosmos i okolice.

Wydawać się może, że od zarania nowoczesności wszystkie próby kompleksowego ujęcia świata zdane są na niepowodzenie, bo otaczająca nas rzeczywistość stale przecieka pomiędzy palcami. Właśnie w takim otoczeniu funkcjonuje odbiorca, czyli człowiek widzący. W swoim leksykonie Zamojski wyjaśnia, że jest to „człowiek, który patrzy, obserwuje, zerka, spogląda, gapi się i rzuca okiem to tu, to tam, aby obejrzeć coś, czego do tej pory nie widział i dowiedzieć się czegoś, co do tej pory nie było mu znane”. W działaniach zmierzających do objęcia całego świata człowieka widzącego cechują ciekawość, cierpliwość, czujność i czułość.

Postawę Zamojskiego można opisać nie tyle jako encyklopedyczny zapał czy gorączkę archiwizowania, ile jako postkonceptualną zgrywę. Artysta stara się objąć świat za pomocą określonej procedury, wskazując zarazem na niemożliwość takiego zamierzenia. Jak pisał Wolter: „Sekret zanudzania polega na tym, że mówi się wszystko”, dlatego wystawa jest szybką przebieżką przez zawartość O Człowieku, który chciał objąć cały Świat, ilustrującą jak jedne rzeczy łączą się z innymi. W obliczu wzrostu zainteresowania esejami wizualnymi, wystawami w formie książki, chcemy zaprezentować rzecz odwrotną – książkę w formie wystawy. Przygody człowieka widzącego nie są jednak wyłącznie próbą zademonstrowania prac składających się na leksykon Zamojskiego, lecz mają też pokazywać, jak działa książka.

Punktem wyjścia dla aranżacji była architektura muzeum, a konkretnie dwa fragmenty koncentrycznych kręgów, które wyznaczają przestrzeń wystawy. Zostały one zaadaptowane w taki sposób, aby tworzyły obraz otwartej książki. Zastosowane rozwiązania scenograficzne pozwalają więc zrealizować koncept formalny polegający na przedstawieniu opowieści rozpisanej na rozdziały i strony. Wszystkie części ekspozycji odpowiadają poszczególnym elementom książki. W sali pierwszej zostały wydzielone pomieszczenia imitujące kartki, na których widnieją wybrane rysunki Zamojskiego, uzupełnione o „przypisy” w postaci prac ze zbiorów Muzeum Współczesnego i Dolnośląskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, kontekstualizujących główną narrację. Kolejna sala, w której prezentowany jest cały komplet prac z cyklu O Człowieku, który chciał objąć cały Świat, ma rodzić skojarzenia ze spisem treści, natomiast przylegająca do niej przestrzeń czytelniano-warsztatowa – z bibliografią. Następnie można wrócić do początku, bo podobnie jak każda książka Przygody człowieka widzącego otwarte są na wielokrotną lekturę.

Autorki i autorzy prac kontekstowych: Zbigniew Dłubak, Antoni Dzieduszycki, Zdzisław Jurkiewicz, Andrzej Kostołowski, Andrzej Lachowicz, Natalia LL, Robert Rehfeldt, Tadeusz Rolke, Zygmunt Rytka, Michael Snow, Anna Szpakowska-Kujawska, Franciszka Themerson, Ruth Wolf-Rehfeldt

Kurator: Paweł Szroniak

MUZEUM OTWARTE XV LAT | OPEN MUSEUM - 15 YEARS

W dniach 2-6 września MWW będzie otwarte w godzinach 14-21. Zapraszamy do udziału w programie urodzinowym! | From 2 to 6 September, MWW will be open from 2 pm to 9 pm. We invite you to take part in our birthday programme!
Przejdź do treści